ಹೊಸದೆಹಲಿ: ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಬನ್ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವ (ನೆಟ್ ಝೀರೋ) ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿ, ದೇಶದ ಪ್ರಥಮ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನ ಆಧಾರಿತ ರೈಲು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಲೋಕಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಲಿದ್ದಾರೆ.
ದೇಶದ ಮೊದಲ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲಿಗೆ ಜುಲೈ 17 ರಂದು ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಚಾಲನೆ ನೀಡಲಿದ್ದು,ಈ ವಿನೂತನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ರೈಲು ಹರಿಯಾಣದ ಜೀಂದ್ ಮತ್ತು ಸೋನಿಪತ್ ನಡುವಿನ 89 ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಲಿದೆ.
ಏನಿದರ ವಿಶೇಷತೆ? ಇದು ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ?
ಸಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಡೀಸೆಲ್ ಇಂಜಿನ್ ಅಥವಾ ವಿದ್ಯುತ್ ವೈರ್ಗಳ ಬದಲಾಗಿ ಈ ರೈಲು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಇಂಧನ ಕೋಶಗಳ (Hydrogen Fuel Cells) ಮೂಲಕ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಶೂನ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ (Zero Emission): ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲಜನಕದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಲಿದ್ದು, ಈ ವೇಳೆ ಯಾವುದೇ ವಿಷಕಾರಿ ಹೊಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ನೀರಿನ ಹಬೆ (Water Vapour) ಮಾತ್ರ ಹೊರಬರುವುದರಿಂದ ಇದು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ 100% ಪೂರಕವಾಗಿದೆ.
ಬೃಹತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ: ತಲಾ 1,200 ಕಿಲೋ ವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಎರಡು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಪವರ್ ಕಾರ್ಗಳು ಹಾಗೂ 8 ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಬೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ರೈಲಿನಲ್ಲಿ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ 2,600 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಪ್ರಯಾಣಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ: ಜಾಗತಿಕ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಇತರೆ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಭಾರತದ್ದೇ ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದದ ಮತ್ತು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಇಂಜಿನ್ ಹೊಂದಿರುವ ರೈಲು ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
89 ಕೋಟಿ ರೂ. ವೆಚ್ಚದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಯೋಜನೆ
ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯು ಈ ಒಂದು ರೈಲು ಮತ್ತು ಜೀಂದ್ನಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕ ಹಾಗೂ ಇಂಧನ ಮರುಪೂರಣ (Refuelling) ಕೇಂದ್ರದ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಒಟ್ಟು 89 ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗಷ್ಟೇ ಈ ರೈಲು ಗಂಟೆಗೆ 120 ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಸಂಚಾರವನ್ನು (Trial Run) ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿತ್ತು.
‘ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಫಾರ್ ಹೆರಿಟೇಜ್’ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆಯು ದೇಶದ ಪ್ರಕೃತಿ ರಮಣೀಯ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಒಟ್ಟು 35 ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಓಡಿಸಲು ಬ್ಲೂಪ್ರಿಂಟ್ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದೆ. ಹರಿಯಾಣದ ಈ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಉಡಾವಣೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ದೇಶದ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಗೂ ಈ ಹಸಿರು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾಗಲಿದೆ.